# Гэта прабіваецца мова

Ярамір Тыплт

Ярамір Тыплт

(Jaromír Typlt)

Гэта прабіваецца мова

Вершы

Instinktea

(Instinktea)

Калі нашы сабакі злучацца ў зграі

калі ўсхвалявана з цёмнай упартасцю аддадуцца

законам Вечных Уцёкаў

і толькі часам спыняцца

каб уважліва ўцягнуць тысячы пахаў

наставіць вушы тарчма і  злавіць выццё імправізацый ветру

абмяняюцца пякучымі позіркамі і пабягуць далей,

тады ўжо мабыць будзе варта ў непарушнай цішы

застрахаваных кватэраў зноў прачытаць пажоўклыя лісты

Калі старыя да смешнага звычкі нашых сабак распусцяцца

у насцярожаным калектыўным інстынкце

і далячыні зліюцца ва ўрэзлівы след

тысяч вырваных самотнікаў

тады ўжо мабыць будзе варта разарваць старыя лісты

і ў дажджы якім падаюць абрыўкі угадваць новыя звароты

Калі сабакі дабягуць да межаў бачнасці нашых мікрараёнаў

і з неўразумела халодным спакоем чакальна разлягуцца

часам дзіка брахнуўшы проста так дзеля рэха

тады ўжо мабыць будзе варта

павольным крокам выйсці на балконы

і ўбачыць тое што яны бачаць

Жыўцом

(Zaživa)

Я пішу пра гэта,

але не хачу думаць.

Хто ведае, чаму

я заўжды хапаюся за адно слова,

за нейкае слова,

якое прывядзе мяне да загубы.

“Ты зазнаў гэта

Яшчэ жыўцом?”

Тым надвячоркам я швэндаўся сюды-туды

па лузе,

а з травы за мной цікавала чорна-белая котка.

Гэта быў мой канец.

Раптам я пабачыў, што ўсё вядзе да яе,

што мне не пазбегнуць яе,

не абмінуць котку,

якая сядзіць там.

Я бачыў, як наперакор мяняю напрамак,

кіруюся ў іншы бок

толькі дзеля яе,

але ўсё роўна марна і відавочна

зноў у іншы бок, зноў назад.

Або ў абыход да яе.

Або напрасткі.

Вузел зацягваўся, пакуль яна ад мяне не ўцякла.

Вузел,

зноў адно з гэтых словаў.

Толькі кінешся за нейкім такім,

і ўжо на ягоным месцы цябе пільнуе іншае,

з якім увогуле ніколі не было варта звязвацца.

А тады ўжо не выкрасліць, не ўцячы

за іншым словам.

Ніякае не будзе іншым.

І яны нагадаюць пра гэта ўсе разам.

Я ўжо не адчуваю верш, а толькі халодны поціск,

што ніхто з нас жывых

напэўна сапраўды не хацеў бы ведаць,

а тым больш перажыць,

што яшчэ можа значыць

жыўцом.

Пакуль яно ад мяне не ўцячэ.

Як тады.

Гэта прабіваецца мова

(To naráží řeč)

Я ляжу

на покрыве

з ледзь чутных

бразгату і грукату.

Ледзь чутных,

але настойлівых. Усё больш адчувальныя,

яны прабіваюцца знізу,

пераносяцца на мяне, лёгка,

вельмі лёгка — і злёгку

пабольваюць.

Быццам бы нешта цярэцца

паміж столяй і падлогай,

недзе там,

дзе іх яшчэ нельга адрозніць адну ад адной.

Асабліва гэтае высокае,

ужо амаль выразнае,

зрэдчас бязладнае

трымценне.

Так прабіваецца мова.

Відаць, паверхам ніжэй загаварылі жанчыны.

пераклад з чэшскай – Альгерд Бахарэвіч